1739
Szczegóły | |
---|---|
Tytuł | 1739 |
Rozszerzenie: |
![](/images/demo/legimi.png)
![](/images/demo/legimi.png)
![Ceneo.pl](http://app.ceneostatic.pl/common/image/logo/ap-logo-transparent-small.png)
1739 PDF Ebook podgląd online:
Pobierz PDF
Zobacz podgląd 1739 pdf poniżej lub pobierz na swoje urządzenie za darmo bez rejestracji. 1739 Ebook podgląd za darmo w formacie PDF tylko na PDF-X.PL. Niektóre ebooki są ściśle chronione prawem autorskim i rozpowszechnianie ich jest zabronione, więc w takich wypadkach zamiast podglądu możesz jedynie przeczytać informacje, detale, opinie oraz sprawdzić okładkę.
1739 Ebook transkrypt - 20 pierwszych stron:
Frederick Forsyth
"Pi�� Boga"
Tom I
Prze�o�y�: ARKADIUSZ NAKONIECZNIK
Tytu� orygina�u
THE FIST OF GOD
Autor ilustracji
KLAUDIUSZ MAJKOWSKI
Opracowanie graficzne
IMI design studio/prepress
Redaktor
MIRELLA REMUSZKO
Konsultacja arabistyczna
BARBARA WRONA
Copyright (c) Transworld Publishers Ltd. 1994
Polish edition published by Wydawnictwo Amber Sp. z o.o.
All rights reserved.
ISBN 83-7082-355-6
Warszawa 1994. Wydanie I
Druk: ��dzka Drukarnia Dzie�owa
Wdowom i sierotom po �o�nierzach Special Air
Service, a tak�e Sondy, bez kt�rej wsparcia by�oby mi
o wiele trudniej.
Serdecznie dzi�kuj� tym, kt�rzy wiedz�, co naprawd�
zdarzy�o si� nad Zatok� i zrelacjonowali mi wszystko.
Tylko wy macie �wiadomo�� tego, kim naprawd� jeste�cie;
niech tak ju� zostanie.
LISTA NAJWA�NIEJSZYCH POSTACI
AMERYKANIE:
GEORGE BUSH - prezydent USA
JAMES BAKER - sekretarz stanu USA
COLIN POWELL - przewodnicz�cy Kolegium Szef�w Sztab�w
NORMAN
SCHWARZKOPF - genera�, g��wnodowodz�cy koalicyjnych si�
zbrojnych w Zatoce Perskiej
CHARLES "CHUCK"
HORNER - genera�, dow�dca koalicyjnych si�
powietrznych w Zatoce Perskiej
BILL STEWART - zast�pca dyrektora CIA ds. operacyjnych
CHIP BARBER - szef Wydzia�u Bliskowschodniego CIA
WILLI AM WEBSTER - dyrektor CIA
DON WALKER - pilot USAF
STEVE TURNER - dow�dca eskadry my�liwc�w USAF
RANDY ROBERTS - pilot USAF, skrzyd�owy Dona Walkera
TIM NATHANSON - pilot USAF, nawigator Dona Walkera
HARRY SINCLAIR - szef plac�wki CIA w Londynie
SAUL NATHANSON - bankier i filantrop
"TATA" LOMAX - emerytowany fizyk j�drowy
BRYTYJCZYCY:
MARGARET
THATCHER -premier Wielkiej Brytanii
JOHN MAJOR - premier Wielkiej Brytanii, nast�pca Margaret
Thatcher
SIR PETER DE LA
BILLIERE - genera�, dow�dca brytyjskich si� zbrojnych
w Zatoce Perskiej
SIR COLIN McCOLL - szef SIS
SIR PAUL SPRUCE - przewodnicz�cy Komitetu Meduza
J. P. LOVAT - genera� brygady, dow�dca SAS
BRUCE CRAIG - pu�kownik, dow�dca 22. pu�ku SAS
MIKE MARTIN - major SAS
"SPARKY" LOW - oficer SAS w Chafd�i
DR TERRY MARTIN - arabista
STEVE LAING - szef Sekcji Bliskowschodniej SIS
SIMON PAXMAN - pracownik kom�rki irackiej SIS
STUART HARRIS - brytyjski biznesmen w Bagdadzie
JULIAN GRAY - szef plac�wki SIS w Rijadzie
DR BRYANT - bakteriolog, cz�onek Komitetu Meduza
DR R El N HART - specjalista od gaz�w bojowych, cz�onek
Komitetu Meduza
DR HIPWELL - specjalista od broni j�drowej, cz�onek
Komitetu Meduza
SEAN PLUMMER - kierownik Sekcji Arabskiej przy Kwaterze
G��wnej g��wnodowodz�cego si�
koalicyjnych
PHILIP CURZON - pilot RAF-u, dow�dca 608. eskadry
LOFTY HARRISON - pilot RAF-u, 608. eskadra
SID BLAIR - jego nawigator
PETER JOHNS - pilot RAF-u, 608. eskadra
NICKYTYNE - jego nawigator
PETER STEPHENSON - SAS
BEN EASTMAN �\ - SAS
KEVIN NORTH - SAS
IZRAELCZYCY:*
JAAKOW "KOBI"
DROR - dyrektor M osa d u
SAMI GERSZON - szef Wydzia�u Operacyjnego Mosadu
DAWID SZARON - szef sekcji irackiej Mosadu
BENIJAMIN
NATANJAHU -wiceminister spraw zagranicznych Izraela
ICCHAK SZAMIR - premier Izraela
GIDEON "GIDI"
BARZILAI -kieruj�cy Operacj� JOZUE w Wiedniu
prof. MOSZE HADARI - arabista z Uniwersytetu w Tel-Awiwie
AWI HERCOG/KARIM
AZIZ - agent Mosadu w Wiedniu
AUSTRIACY:
WOLFGANG
GEMUTLICH - wiceprezes Banku Winklera
EDITH HARDENBERG - jego osobista sekretarka
IRAKIJCZYCY:
SADDAM HUSAJN - prezydent Iraku
IZZAT IBRAHIM - wiceprezydent
HUSAJN KAMIL - zi�� Saddama, minister przemys�u i uzbrojenia
TAHA RAMADAN - premier
SADUN HAMMADI - wicepremier
TARIK AZIZ - minister spraw zagranicznych
ALI HASAN MAD�ID - gubernator okupowanego Kuwejtu
SADI TUMA ABBAS - genera�, dow�dca Gwardii Republika�skiej
ALI MUSU LI - genera�, dow�dca Korpusu In�ynierskiego
ABD ALLAH KADIRI - genera�, dow�dca wojsk pancernych
AMI RSADI - zast�pca Husajna Kamila
HASAN RAHMANI - szef kontrwywiadu
DR ISMAIL UBAJDI - szef wywiadu
UMAR CHATIB - szef tajnej policji (AI-Aman al-Amm)
USMAN BADRI - pu�kownik, Korpus In�ynierski
ABD AL-KARIM
BADRI - pu�kownik, pilot my�liwca Irackich Si�
Powietrznych
D�AFAR AL-D�AFAR - dyrektor irackiego programu bada�
j�drowych
P�K SABAWI - szef tajnej policji w okupowanym Kuwejcie
DR SALAH SIDDIKI - in�ynier j�drowy
POZOSTALI:
AHMAD AL-CHALIFA- kuwejcki kupiec
ABU FU'AD - przyw�dca kuwejckiego ruchu oporu
ASRAR KABANDI - bohaterka kuwejckiego ruchu oporu
* W nazwiskach i nazwach hebrajskich oraz arabskich zastosowano trans-
krypcj� fonetyczn� (przyp. red.)
Rozdzia� pierwszy
Cz�owiek, kt�remu pozosta�o dziesi�� minut �ycia, wybuchn��
�miechem.
Rozbawi�a go historia, jak� tego ch�odnego, przesi�kni�tego
m�awk� wieczoru 22 marca 1990 roku, w drodze z pracy do domu
opowiedzia�a mu sekretarka Monique Jamin.
Bohaterk� opowie�ci by�a ich wsp�lna znajoma z Europejskiej
Agencji Badania Kosmosu, mieszcz�cej si� przy rue de Stalle,
kobieta uwa�ana za prawdziwego wampa i po�eraczk� m�skich
serc, kt�ra okaza�a si� lesbijk�. Obdarzony niezbyt wyszukanym
poczuciem humoru m�czyzna uzna� to za niezwykle zabawne.
Za dziesi�� si�dma wyszli z budynku usytuowanego na przed-
mie�ciu Brukseli i wsiedli do renaulta 21 kombi. Monika zaj�a
miejsce za kierownic�. Kilka miesi�cy wcze�niej sprzeda�a volks-
wagena szefa, gdy� jej pracodawca by� tak marnym kierowc�, i�
obawia�a si�, �e pewnego dnia spowoduje wypadek i zginie.
Do apartamentu, kt�ry mie�ci� si� w �rodkowej cz�ci, sk�ada-
j�cego si� z trzech budynk�w, kompleksu mieszkalnego Cherideu,
w pobli�u rue Francois Folie, jecha�o si� zaledwie dziesi�� minut,
ale po drodze zatrzymali si� przy sklepie z pieczywem, gdzie kupili
bochenek jego ulubionego pain de campagne. Deszcz zacina� ostro
z boku, niesiony silnym wiatrem. Kobieta i m�czyzna pochylili
g�owy, i dlatego nie zwr�cili uwagi na samoch�d, kt�ry zatrzyma�
si� kilkana�cie metr�w z ty�u.
Nic dziwnego, gdy� �adne z nich nie przesz�o odpowiedniego
przeszkolenia. Nie wyr�niaj�ce si� niczym szczeg�lnym auto ze
smag�olicymi pasa�erami pod��a�o za uczonym ju� od kilku tygodni.
M�czy�ni, siedz�cy w samochodzie, tylko obserwowali. Naukowiec
nigdy nie okaza� im zainteresowania, uczyni� to natomiast kto� inny.
Oboje wyszli ze sklepu, po�piesznie wsiedli do renaulta i ruszyli
w dalsz� drog�. Dziesi�� po si�dmej Monika zatrzyma�a w�z przed
szklanymi drzwiami tr�jcz�onowego zespo�u budynk�w, stoj�cego
jakie� pi�tna�cie metr�w od ulicy. Zaproponowa�a chlebodawcy, �e
odprowadzi go do mieszkania, ale odm�wi�. Domy�li�a si� natych-
miast, �e jest um�wiony ze swoj� przyjaci�k� Helen� i nie chce
dopu�ci� do spotkania obu kobiet. Na u�ytek damskiego personelu
wymy�li� bajeczk�, i� Helena jest tylko kumplem i dotrzymuje mu
towarzystwa podczas roz��ki z �on�, a uwielbiaj�ce go kobiety
udawa�y, �e w to wierz�.
Jak zwykle postawi� ko�nierz p�aszcza, wysiad� z samochodu
i zarzuci� na rami� czarn� p��cienn� torb�, z kt�r� prawie si� nie
rozstawa�. Wa�y�a ponad pi�tna�cie kilogram�w, zawiera�a za�
mn�stwo papier�w: notatki, obliczenia i szkice. Uczony nie ufa�
sejfom, na przek�r wszystkim wierz�c, �e szczeg�y jego najnowszych
projekt�w s� znacznie bezpieczniejsze w torbie przewieszonej przez
rami�.
Monika obserwowa�a, jak jej szef, z torb� zarzucon� na plecy
i bochenkiem pod pach�, podchodzi do drzwi, zatrzymuje si�, przez
chwil� szuka kluczy, a nast�pnie otwiera drzwi i znika za szklan�
tafl�, kt�ra automatycznie zamkn�a si� za nim. Dopiero wtedy
odjecha�a.
M�czyzna mieszka� na pi�tym pi�trze o�miokondygnacyjnego
budynku. Dwie windy by�y usytuowane z dala od wej�cia, wok�
nich za� bieg�y spiralnie schody, na kt�re z ka�dego pi�tra
prowadzi�y drzwi przeciwpo�arowe. W chwili, kiedy uczony wysiad�,
w korytarzu automatycznie w��czy�y si� przy�mione �wiat�a. Po-
brz�kaj�c kluczami, skr�ci� w lewo, zaraz potem jeszcze raz w lewo,
przeszed� kilka metr�w po rdzawobr�zowej wyk�adzinie, zatrzyma�
si� przed drzwiami mieszkania i podni�s� r�k�, by w�o�y� klucz do
zamka;
Zab�jca czeka� po drugiej stronie wind, za za�omem s�abo
o�wieconego korytarza. Teraz, trzymaj�c zawini�t� w plastikow�
torb� berett� kaliber 7,65, stan�� tu� za nie spodziewaj�cym si�
niczego naukowcem. Torba by�a po to, aby �uski nie rozsypywa�y
si� po pod�odze.
Pi�� strza��w oddanych w kark i ty� g�owy z odleg�o�ci niespe�na
metra wystarczy�o a� nadto. Du�y, t�gi m�czyzna run�� twarz� na
drzwi, i zaraz potem osun�� si� na pod�og�. Morderca nawet nie
nachyli� si�, by sprawdzi�, czy ofiara nie �yje; nie by�o potrzeby.
Wielokrotnie �wiczy� ten spos�b egzekucji na wi�niach i za ka�dym
razem uzyskiwa� po��dany efekt. Zbieg� po schodach na parter,
wyszed� z budynku tylnymi drzwiami, przemkn�� przez zadrzewione
ogr�dki i wsiad� do czekaj�cego samochodu. Godzin� p�niej
znalaz� si� w ambasadzie swojego kraju, a nast�pnego dnia opu�ci�
terytorium Belgii.
Helena zjawi�a si� pi�� minut p�niej. W pierwszej chwili
pomy�la�a, �e jej kochanek dozna� ataku serca. Ogarni�ta panik�,
po kr�tkiej szarpaninie z zamkiem otworzy�a drzwi i wezwa�a
pogotowie, ale zaraz potem przypomnia�a sobie, �e w tym samym
budynku mieszka domowy lekarz jej przyjaciela, i jego tak�e
zawiadomi�a. Pierwsze zjawi�o si� pogotowie.
Kiedy jeden z sanitariuszy spr�bowa� odwr�ci� ci�kie cia�o na
wznak, poczu�, �e dotyka czego� mokrego, a kiedy spojrza� na r�ce,
przekona� si�, �e s� lepkie od krwi. Zdyszany lekarz nadbieg� zaraz
potem. Stwierdzi� zgon. Na korytarz wysz�a tak�e jedyna -
poza uczonym - lokatorka pi�tego pi�tra: starsza dama, mi�o�-
niczka muzyki powa�nej, kt�ra s�ucha�a zarejestrowanego na p�ycie
koncertu i nie mia�a poj�cia o niczym, co dzia�o si� za solidnymi
drzwiami jej mieszkania.
Cz�owiekiem le��cym w ka�u�y krwi by� doktor Gerald Vincent
Buli, nieobliczalny geniusz, ciesz�cy si� reputacj� jednego z najlep-
szych na �wiecie konstruktor�w broni artyleryjskiej, ostatnimi
czasy pracuj�cy dla Saddama Husajna.
Po zab�jstwie doktora Bulla w ca�ej Europie nast�pi�a seria
bardzo dziwnych wydarze�. Najpierw belgijski kontrwywiad przy-
zna� oficjalnie, �e ju� od kilku miesi�cy uczony by� niemal codziennie
�ledzony przez poruszaj�cych si� prywatnymi samochodami ludzi
o smag�ej cerze, najprawdopodobniej pochodz�cych ze wschodniej
cz�ci basenu Morza �r�dziemnego.
11 kwietnia brytyjscy celnicy odkryli na nabrze�u portu w
Middlesborough osiem wielkich stalowych rur, wykonanych" z nie-
zwyk�� precyzj�. Mia�y one na ko�cach pot�ne kryzy, z gwin-
towanymi otworami pod ogromne �ruby, umo�liwiaj�ce po��czenie
o�miu fragment�w w jedn� ca�o��. W�adze celne oznajmi�y trium-
falnie, �e wbrew temu, co umieszczono na fakturach i listach
przewozowych, nie by�a to przesy�ka dla zak�ad�w petrochemicz-
nych. Rury stanowi�y elementy lufy gigantycznego dzia�a, zaprojek-
towanego przez Gerry'ego Bulla i przeznaczonego dla Iraku. W ten
spos�b zacz�a si� przypominaj�ca fars� afera superdzia�a, dzi�ki
kt�rej uda�o si� ujawni� mn�stwo nielegalnych transakcji, podst�pne
metody dzia�ania kilku agencji wywiadowczych, ogrom biuro-
kratycznej g�upoty oraz wynikaj�c� z nadmiernej wiary we w�asne
si�y bezradno�� polityk�w.
W ci�gu kilku nast�pnych tygodni w ca�ej Europie zacz�y
pojawia� si� kolejne fragmenty superdzia�a. 23 kwietnia Turcy
zatrzymali w�giersk� ci�ar�wk� wioz�c� do Iraku pot�n� stalow�
rur� o niespotykanej d�ugo�ci. Tego samego dnia greccy celnicy
odkryli na innej ci�ar�wce �adunek sprawiaj�cych podejrzane
wra�enie stalowych cz�ci i na kilkana�cie dni zaaresztowali niefor-
tunnego angielskiego kierowc�.
W maju W�osi przechwycili siedemdziesi�t pi�� ton podobnych
cz�ci, wyprodukowanych przez Societa delia Fucine, a kolejnych
pi�tna�cie ton skonfiskowali w hucie Fucine w pobli�u Rzymu.
By�y one wykonane ze stali tytanowej najwy�szej jako�ci i mia�y
zosta� zamontowane w zamku dzia�a, podobnie jak kilkana�cie
innych element�w, zarekwirowanych w magazynie w Brescii w p�-
nocnych W�oszech.
Do zabawy w��czyli si� tak�e Niemcy, kt�rzy we Frankfurcie
i Bremerhaven natrafili na inne elementy s�ynnego ju� na ca�y �wiat
superdzia�a, dostarczone przez Mannesmann AG.
Gdy Buli bardzo starannie i sensownie rozdzieli� zam�wienia
na cz�ci, z jakich mia�o si� sk�ada� dzia�o -jego ukochane
dziecko. Dwie angielskie firmy, Waltera Somersa z Birmingham
i Sheffield Forgemasters, wyprodukowa�y rury, tworz�ce luf�.
W kwietniu 1990 roku przechwycono ostatni� dostaw�: osiem sztuk
z pi��dziesi�ciu dw�ch, kt�re, wed�ug projektu, potrzebne by�y do
zbudowania dw�ch lufo d�ugo�ci 156 metr�w ka�da i niespotyka-
nym kalibrze jednego metra. Te monstrualne dzia�a mog�y wy-
strzeliwa� pociski wielko�ci budki telefonicznej.
Elementy zespo�u wahad�owego i obrotowego pochodzi�y z Gre-
cji, cz�ci oporopowrotnika - ze Szwajcarii i W�och, klin zamkowy
z Austrii i Niemiec, materia� miotaj�cy z Belgii. W sumie, w produk-
cj� zaanga�owane by�y firmy z o�miu kraj�w, a �adna z nich nie
wiedzia�a do ko�ca, co w�a�ciwie wytwarza.
Prasa brukowa prze�ywa�a wielkie dni, podobnie jak triumfuj�ce
w�adze celne oraz brytyjski wymiar sprawiedliwo�ci, kt�ry z wielk�
gorliwo�ci� zaj�� si� Bogu ducha winnymi dostawcami. W og�lnym
entuzjazmie nikt nie zwr�ci� uwagi na to, �e sie� zosta�a wyci�gni�ta
za p�no: przechwycone elementy mia�y wej�� w sk�ad superdzia�
numer dwa, trzy i cztery.
W zwi�zku z zab�jstwem Gerry'ego Bulla powsta�o kilka
zaskakuj�cych teorii. Zgodnie z przewidywaniami, cz�� dzien-
nikarzy wietrz�ca wsz�dzie podst�pne knowania CIA obarczy�a
t� w�a�nie instytucj� odpowiedzialno�ci� za �mier� uczonego.
Rzecz jasna, by� to ca�kowity nonsens. Mimo �e w przesz�o�ci
ludzie z Langley nie raz i nie dwa decydowali si� na wyeli-
minowanie pewnych os�b pracuj�cych w tej samej bran�y - na
przyk�ad informator�w gro��cych szanta�em, renegat�w czy
podw�jnych agent�w - to wyobra�enie, �e podziemia kwatery
g��wnej Agencji s� zapchane pod sufit cia�ami jej dawnych
pracownik�w, jest nie tylko �mieszne, ale tak�e ca�kowicie nie-
prawdziwe.
Tym bardziej �e Gerry Buli nie mia� nic wsp�lnego ze �wiatem
tajnych operacji. By� znanym naukowcem, znakomitym projektan-
tem bardziej lub mniej konwencjonalnego uzbrojenia artyleryjs-
kiego, obywatelem Stan�w Zjednoczonych, przez wiele lat pracu-
j�cym dla swojej ojczyzny i ch�tnie opowiadaj�cym o swoich
zamierzeniach przyjacio�om z US Army. Gdyby CIA chcia�a
likwidowa� ka�dego ameryka�skiego projektanta broni lub uczo-
nego, kt�ry przez jaki� czas pracowa� dla innego kraju, niekonie-
cznie zaliczaj�cego si� do przyjaci� USA, to co najmniej pi�ciuset
takich d�entelmen�w w obu Amerykach i Europie musia�oby
po�egna� si� z �yciem.
Jednak najwa�niejszym argumentem przemawiaj�cym przeciwko
tej teorii jest ten, i� od co najmniej dziesi�ciu lat dzia�alno�� Agencji
podlega �cis�ej kontroli, i to zar�wno wewn�trznej jak i zewn�trznej.
�aden oficer wywiadu nie wyda rozkazu "zlikwidowa�", bez
pisemnej zgody zwierzchnik�w. Gdy chodzi o kogo� takiego jak
Gerry Buli, zgoda musia�aby pochodzi� od samego dyrektora CIA.
Funkcj� t� pe�ni� w�wczas William Webster, trzymaj�cy si�
�ci�le przepis�w by�y s�dzia z Teksasu. Zgod� na przeprowadzenie
potajemnej egzekucji mo�na by uzyska� od niego r�wnie �atwo, jak
uciec z wi�zienia Marion podkopem wykonanym za pomoc� �y�eczki
do herbaty.
Najcz�ciej w�r�d domniemanych sprawc�w �mierci doktora
Bulla wymieniano, rzecz jasna, izraelski Mosad. Niemal ca�a prasa
oraz wi�kszo�� przyjaci� i rodziny uczonego dosz�a do tego
samego wniosku. Buli pracowa� dla Iraku, Irak za� by� wrogiem
Izraela. Dwa i dwa daje cztery. Problem polega jednak na tym, �e
je�li w �wiecie pe�nym cieni i krzywych luster co� mniej wi�cej
r�wna si� dw�m, po dodaniu do czego�, co tak�e w przybli�eniu
jest dw�jk�, tylko czasem mo�e da� cztery.
Mosad jest najmniejsz�, najbardziej bezwzgl�dn� i najcz�ciej
u�ywaj�c� broni agencj� wywiadowcz� na �wiecie. Odpowiada za
wiele zab�jstw, dokonanych przez cz�onk�w jednego z trzech
oddzia��w kidon - s�owo to znaczy po hebrajsku "bagnet". Ich
cz�onkowie wywodz� si� z doborowych jednostek armii izraelskiej.
Jednak nawet Mosad obowi�zuj� pewne zasady, cho� w wi�kszo�ci
stanowi� one co� w rodzaju dobrowolnego samoograniczenia.
Fizyczna eliminacja przeciwnika dzieli si� na dwie kategorie.
Pierwsza z nich to "konieczno�� operacyjna", czyli niemo�liwa do
przewidzenia sytuacja, kiedy osoba stanowi�ca zagro�enie dla
operacji lub bior�cych w niej udzia� ludzi musi zosta� b�yskawicznie
i na zawsze usuni�ta z drogi. W tym wypadku nadzoruj�cy akcj�
katsa lub dowodz�cy oficer maj� prawo samodzielnie podj�� tak�
decyzj�, wiedz�c, �e mog� p�niej liczy� na pe�ne poparcie ze strony
zwierzchnik�w w Tel-Awiwie.
Drug� kategori� tworz� ci, kt�rzy trafili na list� os�b prze-
znaczonych do likwidacji. Istniej� tylko dwa jej egzemplarze: jeden
spoczywa w prywatnym sejfie premiera, drugi w sejfie szefa Mosadu.
Ka�dy nowy premier, zaraz po obj�ciu urz�du, ma obowi�zek
zapozna� si� z list�. Zawiera ona od trzydziestu do osiemdziesi�ciu
nazwisk. Tylko od niego zale�y, czy zaakceptuje j� w ca�o�ci,
zezwalaj�c w ten spos�b Mosadowi na samodzielne podj�cie decyzji
co do czasu i miejsca wykonania wyroku, czy te� za��da, by
konsultowano si� z nim przed ka�d� misj�.
Najog�lniej rzecz bior�c, tych, kt�rzy znale�li si� na li�cie,
mo�na podzieli� na trzy grupy. Pierwsz� tworz� pozostaj�cy jeszcze
przy �yciu, czo�owi hitlerowcy. Liczebno�� tej grupy zmniejsza si�
z ka�dym rokiem. Wiele lat temu Izrael przygotowa� i zrealizowa�
skomplikowan� operacj� maj�c� na celu porwanie Adolfa Eich-
manna, aby przeprowadzi� pokazowy proces, natomiast inni nazi�ci
byli likwidowani bez �adnego rozg�osu. Do drugiej grupy zaliczaj�
si� niemal wszyscy dzia�aj�cy obecnie terrory�ci, g��wnie Arabowie,
zar�wno ci kt�rzy przelali ju� niejedn� kropl� �ydowskiej krwi, np.
Ahmad D�ibril i Abu Nidal, jak i ci, kt�rzy dopiero chcieliby to
uczyni�.
Trzeci� grup� - do niej w�a�nie m�g�by nale�e� Gerry Buli -
tworz� ludzie pracuj�cy dla wrog�w Izraela, ale tylko ci, kt�rych
praca stanowi, lub mo�e stanowi�, zagro�enie dla pa�stwa �ydows-
kiego oraz jego obywateli. Kr�tko m�wi�c, ka�dy, kto znalaz� si�
na li�cie, ma r�ce skalane krwi�, albo te� robi wszystko, by
nast�pi�o to w niedalekiej perspektywie.
Kiedy Mosad zwraca si� z pro�b� o zgod� na likwidacj�
kogo� z listy, premier przekazuje spraw� s�dziemu, kt�rego
nazwisko jest okryte tak g��bok� tajemnic�, �e zna je zaledwie
kilku izraelskich prawnik�w, a na pewno nikt ze zwyczajnych
obywateli. Odbywa si� "rozprawa". Uczestnicz� w niej obro�ca
i prokurator. Je�eli oskar�ony zostanie uznany za winnego,
pro�ba Mosadu wraca na biurko premiera, a ten sk�ada na
niej podpis. Reszt� zajmuje si� oddzia� kidon�w... je�eli tylko
jest to mo�liwe.
Problem z teori�, wed�ug kt�rej Buli zgin�� z r�ki agenta
Mosadu, polega� na tym, �e by�a zupe�nie niesp�jna. To prawda,
Buli pracowa� dla Saddama Husajna, ale projektowa� dla niego
artyleri� konwencjonaln� (ta za� nie stanowi�a zagro�enia dla
Izraela), rakiety (kt�re w przysz�o�ci ewentualnie sta�yby si� gro�ne>,
oraz gigantyczne dzia�o (nie mog�o s�u�y� do ataku na Izrael). To
samo jednak dotyczy�o setek innych ludzi. Pi�� lub sze�� niemieckich
firm wspomaga�o rozw�j irackiego przemys�u chemicznego, wy-
twarzaj�cego �mierciono�ne gazy bojowe; Saddam ju� kilka razy
grozi� Izraelowi u�yciem tej straszliwej broni. Niemcy i Brazylijczycy
wsp�pracowali przy budowie rakiet saad 16, Francuzi z kolei byli
g��wnymi dostawcami technologii wykorzystywanych w pracach
nad skonstruowaniem irackiej bomby atomowej.
Nie ulega najmniejszej w�tpliwo�ci, �e Tel-Awiw interesowa� si�
dzia�alno�ci� Bulla. Po jego �mierci wiele domys��w wzbudzi� fakt,
�e ju� od kilku miesi�cy uczony skar�y� si�, i� podczas jego
nieobecno�ci w mieszkaniu sk�adaj� wizyty jacy� nieproszeni go�cie.
Nigdy nic nie zgin�o, ale pozostawiono wyra�ne �lady, kt�re nie
mog�y uj�� uwagi gospodarza: poprzestawiane szklanki, otwarte
okno, kaseta wyj�ta z magnetowidu i schowana do pude�ka. Czy
by�o to ostrze�enie ze strony Mosadu? Owszem, ale sprawa nie sta�a
si� przez to ani odrobin� bardziej jasna.
�rodki masowego przekazu bardzo szybko uzna�y, �e �niado-
sk�rzy osobnicy, kt�rzy je�dzili za Bullem po ca�ej Brukseli, to
izraelscy zab�jcy szukaj�cy sposobno�ci do wykonania wyroku.
Przeciwko tej teorii przemawia jednak fakt, i� agenci Mosadu nie
wygl�daj� jak postaci z kresk�wek i nie zachowuj� si� tak jak
one. Owszem, byli na miejscu, ale nikt ich nie widzia� - ani Buli,
ani jego przyjaciele i rodzina, ani belgijska policja. Wygl�dali
i zachowywali si� jak stuprocentowi Europejczycy, a w razie
potrzeby mogli upodobni� si� do Amerykan�w lub do jakiejkol-
wiek innej nacji. To oni w�a�nie dali zna� Belgom, �e Bulla �ledzi
kto� inny.
Poza tym, trudno by�oby znale�� cz�owieka r�wnie ma�o
dyskretnego jak Gerry Buli. Uczony po prostu nie by� w stanie
oprze� si� pokusie m�wienia. W przesz�o�ci pracowa� ju� dla
Izraela, polubi� kraj i ludzi, mia� wielu przyjaci� w�r�d izraelskich
wojskowych i nie potrafi� trzyma� j�zyka za z�bami. Gdyby kto�
z jego znajomych rzuci� od niechcenia: "Za�o�� si�, Gerry, �e nigdy
nie uda ci si� wystrzeli� ani jednego saada 16...", Buli natychmiast
rozpocz��by trzygodzinny monolog, w kt�rym przedstawi�by do-
k�adnie co robi, jak dalece zaawansowane s� prace, jakie pojawi�y
si� problemy, w jaki spos�b stara sieje rozwi�za�... jednym s�owem,
powiedzia�by wszystko. Dla ka�dego wywiadu stanowi� wr�cz
wymarzone �r�d�o informacji. Zaledwie na tydzie� przed �mierci�
przyj�� w swoim gabinecie dw�ch izraelskich genera��w, informuj�c
ich ze szczeg�ami o swojej bie��cej dzia�alno�ci. (Ka�de jego s�owo
zosta�o zarejestrowane przez magnetofony ukryte w teczkach
oficer�w.) Kto przy zdrowych zmys�ach niszczy�by r�g obfito�ci
wype�niony po brzegi drogocennymi informacjami?
Nikt wreszcie nie wzi�� pod uwag�, �e kiedy Mosad ma do
czynienia z naukowcem lub biznesmenem, zawsze udziela mu
ostatniego ostrze�enia; zasada ta nie dotyczy jedynie terroryst�w*
Jest to prawdziwe, ustne ostrze�enie, nie za� ukradkowe prze-
stawianie szklanek lub otwieranie okien. Zwyczaju tego do-
chowano nawet wobec budowniczego pierwszego irackiego reak-
tora, doktora Jakji Al-Maszhada, egipskiego fizyka j�drowego,
kt�ry 13 czerwca 1980 roku zosta� zastrzelony w swoim pokoju
w paryskim hotelu Meridien. M�wi�cy biegle po arabsku katsa
zastuka� do drzwi i w prostych s�owach wyja�ni� uczonemu, co si�
stanie, je�li ten nie zaprzestanie dzia�alno�ci. Egipcjanin zrewan-
�owa� si� nieznajomemu raczej ma�o eleganck� sugesti�, co
powinien zrobi� ze swoimi ostrze�eniami. Nie by�o to rozs�dne
posuni�cie. Wszystkie firmy ubezpieczeniowe stanowczo odradzaj�
klientom udzielanie agentom Mosadu ma�o praktycznych, za to
wywo�uj�cych niemi�e emocje rad. Dwie godziny p�niej Jakja
Al-Maszhad ju� nie �y�, ale nikt nie m�g� powiedzie�, �e nie dano
mu szansy. Rok po tym wydarzeniu izraelskie my�liwce zr�wna�y
z ziemi� ca�y, wyposa�ony przez Francuz�w, kompleks j�drowy
Osirak Jeden i Dwa.
Buli by� zupe�nie inny: Amerykanin urodzony w Kanadzie,
niezwykle towarzyski, �atwo nawi�zuj�cy kontakty, a w dodatku
ogromny amator whisky. Izraelczycy mogli rozmawia� z nim jak
z przyjacielem, i robili to niemal bez przerwy. Wystarczy�o pos�a�
kt�rego� z jego koleg�w, �eby powiedzia� mu wprost, jak sprawy
si� maj�: albo zerwie kontrakt, albo zajmie si� sporz�dzaniem
testamentu. Przykro mi, Gerry, po prostu tak w�a�nie wygl�da
sytuacja.
Bullowi z ca�� pewno�ci� nie zale�a�o na tym, by po�miertnie
zosta� odznaczonym przez Kongres Medalem za Odwag�. Ma�o
tego: zasygnalizowa� ju� wcze�niej zar�wno Izraelczykom, jak
i swojemu bliskiemu przyjacielowi George'owi Wongowi, �e ma
serdecznie do�� Iraku. *
Gerald Vincent Buli urodzi� si� w roku 1928 w North Bay
w stanie Ontario. By� bardzo dobrym uczniem, gdy� od pocz�tku
�akn�� sukcesu i uznania w oczach �wiata. Sko�czy� szko�� w wieku
szesnastu lat, lecz nie mia� wielkiego wyboru, je�li chodzi o swoj�
dalsz� karier�, bowiem jedyn� uczelni�, kt�ra chcia�a przyj�� tak
m�odego studenta, okaza� si� Uniwersytet w Toronto, a dok�adniej
wydzia� in�ynierski. Dopiero tam udowodni�, �e jest nie tylko
zdolny, ale wr�cz b�yskotliwy. Maj�c dwadzie�cia dwa lata zosta�
najm�odszym doktorem w historii uczelni. Jego wyobra�ni� zaw�ad-
n�a najpierw in�ynieria lotnicza, potem za� balistyka, od kt�rej ju�
tylko ma�y krok prowadzi� do artylerii.
Rozpocz�� prac� w Kanadyjskim Instytucie Badawczo-Roz-
wojowym Uzbrojenia (CARDE), w Valcartier, w�wczas jeszcze
ma�ym i spokojnym miasteczku ko�o Quebec. Na pocz�tku lat 50.
cz�owiek spogl�da� t�sknie nie tylko ku niebu, ale dalej, w kosmos;
Zawrotn� karier� robi�o s�owo "rakieta". Wtedy w�a�nie* okaza�o
si�, �e Buli jest nie tylko b�yskotliwy, ale mo�na go nazwa� po
prostu geniuszem �- tryskaj�cym pomys�ami, �ami�cym wszelkie
konwencje geniuszem o nieposkromionej wyobra�ni. Dziesi�cioletni
pobyt w CARDE zaowocowa� pomys�em, kt�ry a� do ko�ca �ycia
mia� si� sta� jego obsesj�.
Jak wszystkie znakomite pomys�y wydawa� si� bardzo prosty.
Ot� Buli u�wiadomi� sobie, �e dziewi�� dziesi�tych ka�dej ogromnej
rakiety no�nej stanowi jej pierwszy stopie�. Dopiero na samym
szczycie znajdowa�y si� stopnie drugi i trzeci, a jeszcze wy�ej, na
czubku kolosa, male�ki �adunek.
Gigantyczny pierwszy stopie� mia� przenie�� rakiet� przez 150
kilometr�w atmosfery, gdzie powietrze by�o najg�stsze. Powy�ej
granicy 150 kilometr�w wystarcza�a ju� bardzo niewielka energia,
�eby umie�ci� satelit� na orbicie 400 do 500 kilometr�w nad
powierzchni� Ziemi. Po ka�dym starcie pot�ny i bardzo kosztowny
pierwszy stopie� ulega� zniszczeniu, by jako wypalona skorupa
run�� z wysoka do oceanu.
Za��my, rozmy�la� Buli, �e drugi i trzeci stopie�, oraz �adunek,
zosta�yby wystrzelone z ogromnego dzia�a i w ten spos�b pokona�y-
by te pierwsze 150 kilometr�w? Teoretycznie by�o to nie tylko
mo�liwe, ale tak�e znacznie ta�sze i �atwiejsze, a w dodatku dzia�o
mo�na by wykorzystywa� wiele razy.
Stara� si� zainteresowa� swoimi pomys�ami ludzi wp�ywowych
i zamo�nych, lecz pierwsze starcie z politykami i biznesmenami
zako�czy�o si� pora�k�, przede wszystkim ze wzgl�du na jego
osobowo��. Nienawidzi� ich, oni za� w pe�ni odwzajemniali to
uczucie.
W roku 1961 wreszcie dopisa�o mu szcz�cie. Jego projektem
zainteresowa� si� najpierw Uniwersytet McGilla - poniewa�
w�adze uczelni zwietrzy�y szans� zdobycia rozg�osu - a zaraz
potem Armia Stan�w Zjednoczonych, kt�ra jednak kierowa�a si�
zupe�nie innymi pobudkami: od niepami�tnych czas�w ho�ubi�ca
ameryka�sk� artyleri�, toczy�a zaci�ty sp�r z Si�ami Powietrz-
nymi, kt�re pragn�y przej�� kontrol� nad wszystkimi rakietami
oraz innymi rodzajami broni zdolnymi osi�ga� pu�ap ponad 100
kilometr�w. Dzi�ki po��czonym funduszom obu sponsor�w Buli
zdo�a� stworzy� na Barbados niewielki o�rodek badawczy. Armia
da�a mu wycofane z eksploatacji dzia�o kalibru 470 mm (obecnie
najwi�kszy kaliber na �wiecie), zapasow� luf�, prosty radar, d�wig
oraz kilka ci�ar�wek, Uniwersytet McGilla wyposa�y� natomiast
warsztaty. Wygl�da�o to tak, jakby kto� chcia� w��czy� si� do
rywalizacji o mistrzostwo �wiata w wy�cigach samochodowych, za
ca�e zaplecze techniczne maj�c blaszany gara�, ale Buli mimo
wszystko zdo�a� dopi�� celu i rozpocz�� karier� wynalazcy sypi�-
cego jak z r�kawa nowymi, znakomitymi rozwi�zaniami. Mia�
wtedy trzydzie�ci trzy lata, by� nie�mia�y, roztargniony, pe�en
werwy tw�rczej i nie dba� o wygl�d - kr�tko m�wi�c, geniusz
w ka�dym calu.
Sw�j o�rodek na Barbados nazwa� Centrum Badawczym Wiel-
kich Wysoko�ci (HARP). Stare dzia�o b�yskawicznie przewieziono
na miejsce i Buli zacz�� eksperymenty z pociskami, kt�re nazywa�
"jerzykami", gdy� wizerunek tego w�a�nie ptaka znajduje si� w godle
Uniwersytetu McGilla.
Buli pragn�� wynie�� �adunek na orbit� taniej i szybciej ni�
ktokolwiek inny. Zdawa� sobie doskonale spraw�, �e �aden cz�owiek
nie prze�y�by wystrzelenia z armaty, ale s�usznie przewidywa�, i�
w przysz�o�ci dziewi��dziesi�t procent zada� b�d� realizowa�
w kosmosie nie ludzie, tylko maszyny. Jednak Ameryka pod
rz�dami Kennedy'ego stara�a si� do�cign�� Rosjan, po�wi�caj�c
niemal ca�� uwag� znacznie bardziej spektakularnemu, cho� w dal-
szej perspektywie raczej bezcelowemu, zadaniu umieszczenia na
orbicie oko�oziemskiej myszy, ps�w, ma�p, a wreszcie cz�owieka.
Tymczasem na Barbados Buli toczy� samotn� walk� o wysoko��
za pomoc� pomocy swojego dzia�a i "jerzyk�w". W roku 1964
pos�a� jeden z nich na 92 kilometry, po czym wyd�u�y� luf�
o dodatkowe 16 metr�w (kosztowa�o to zaledwie 41 000 dolar�w)
i wreszcie osi�gn�� magiczn� granic� 150 kilometr�w, dostarczaj�c
tam �adunek 180 kilogram�w.
Rozwi�zywa� problemy na bie��co, w miar� jak si� pojawia�y.
Jednym z powa�niejszych by� materia� miotaj�cy. W ma�ej armacie
proch w ci�gu mikrosekundy zamienia si� w gaz, wypychaj�c
pocisk z lufy jednym uderzeniem, ale przy tak d�ugiej, 36-metrowej
lufie nale�a�o zastosowa� inn�, wolniej spalaj�c� si� substancj�.
Buli potrzebowa� materia�u, kt�ry przepchn��by pocisk przez luf�
nie kr�tkim pchni�ciem, lecz d�ugim, posuwistym ruchem, nadaj�c
mu stopniowo coraz wi�ksz� pr�dko��. Potrzebowa�... wi�c go
wynalaz�.
Wiedzia� r�wnie�, �e czu�e instrumenty i urz�dzenia nie wy-
trzymaj� przeci��enia si�gaj�cego 10 000 g, jakim poddawany jest
pocisk podczas wystrza�u, tote� skonstruowa� uk�ad amortyzuj�cy,
kt�ry pozwala� na zredukowanie tego przeci��enia do 200 g.
Trzecim problemem sta� si� odrzut. Przy du�ym �adunku i znacznej
masie pocisku energia odrzutu musia�a by� ogromna. Z tym
problemem Buli poradzi� sobie dzi�ki ciekawemu uk�adowi spr�yn
i zawor�w.
W roku 1966 dawni przeciwnicy Bulla z Departamentu Obrony
wreszcie zdo�ali przekona� ministra, by wstrzyma� finansowanie
bada�. Buli protestowa�, twierdz�c, �e jest w stanie pos�a� na orbit�
zestaw instrument�w badawczych niepor�wnywalnie taniej, ni�
czynili to fachowcy z Przyl�dka Kennedy'ego, ale bez rezultatu.
W trosce o swoje interesy Armia USA przenios�a Bulla z Barbados
do Yumy w stanie Arizona.
Tam w�a�nie w listopadzie tego samego roku wystrzeli� �adunek
na 180 kilometr�w w g�r�, ustanawiaj�c rekord, kt�rego nikt nie
pobi� przez dwadzie�cia pi�� lat. Jednak w roku 1967 z dalszego
finansowania bada� wycofa� si� tak�e Uniwersytet McGilla, wkr�tce
potem za� w jego �lady posz�a US Army. Projekt HARP przesta�
istnie�. Natomiast Buli, ju� tylko jako konsultant, zamieszka�
w posiad�o�ci w p�nocnej cz�ci stanu Vermont, blisko granicy
z ojczyst� Kanad�.
Do projektu HARP �ycie dopisa�o interesuj�ce postscriptum.
Na pocz�tku lat 90 wyniesienie kilograma �adunku na orbit�
oko�oziemsk� na pok�adzie promu kosmicznego kosztowa�o dziesi��
tysi�cy dolar�w, podczas gdy Buli wiedzia�, �e m�g�by zrobi� to
samo za niespe�na sze��set dolar�w. W roku 1988 w Laboratorium
Narodowym im. Lawrence Livermore'a w Kalifornii rozpocz�to
prace projektowe nad ogromnym dzia�em, jednak o kalibrze
zaledwie 120 mm i lufie d�ugo�ci 50 metr�w. Z nadziej�, �e kosztem
setek milion�w dolar�w uda si� skonstruowa� znacznie wi�ksze
dzia�o, zdolne wystrzeliwa� �adunki w przestrze� kosmiczn�. Po
pewnym czasie kom�rka zajmuj�ca si� tym projektem usamodziel-
ni�a si� i otrzyma�a nazw� Centrum Badawcze Superwielkich
Wysoko�ci...
Gerry Buli przez dziesi�� lat mieszka� w swej posiad�o�ci przy
granicy. Ostatecznie zrezygnowa� z nie spe�nionego marzenia
o wielkim dziale, kt�re wystrzeliwa�oby pociski w kosmos, i skon-
centrowa� si� na przynosz�cych znacznie wi�ksze profity badaniach
dotycz�cych artylerii konwencjonalnej.
Od razu postanowi� zmierzy� si� z najwi�kszym problemem:
w wielu armiach �wiata podstawowym elementem uzbrojenia
artyleryjskiego jest dzia�o polowe kalibru 155 mm. Buli doskonale
wiedzia�, �e podczas wymiany ognia przewag� uzyskuje ten, czyje
armaty maj� wi�ksz� dono�no��, gdy� mo�e zniszczy� przeciwnika,
samemu pozostaj�c poza zasi�giem jego artylerii. W zwi�zku z tym
zacz�� od zwi�kszenia dono�no�ci i celno�ci standardowego dzia�a
kalibru 155 mm. Wielu przed nim pr�bowa�o to uczyni�, jednak
nikomu si� nie uda�o. Buli potrzebowa� czterech lat, �eby osi�gn��
sukces.
Skonstruowane przez niego pociski osi�ga�y podczas pr�bnych
strzela� o po�ow� wi�ksz� odleg�o�� i by�y znacznie bardziej celne
ni� pociski stanowi�ce standardowe uzbrojenie NATO, po eksplozji
za� rozpada�y si� na 4700 od�amk�w, podczas gdy tamte na 1350.
Jednak Pakt P�nocnoatlantycki nie okaza� najmniejszego zaintere-
sowania pracami Bulla - na ca�e szcz�cie Zwi�zek Radziecki
tak�e je zignorowa�.
Niezra�ony Buli dalej par� naprz�d, konstruuj�c nowy, ulepszony
pocisk przeciwpancerny o zwi�kszonym zasi�gu. NATO w dalszym
ci�gu wykazywa�o ca�kowit� oboj�tno��, trwaj�c przy swoich
tradycyjnych dostawcach i amunicji starego typu.
Inne kraje, w przeciwie�stwie do supermocarstw, nie zasypia�y*
gruszek w popiele. Do Highwater w stanie Vermont jedna za drug�
przybywa�y wojskowe delegacje z ca�ego �wiata. Widywano tam
mundury armii izraelskiej (wtedy w�a�nie utrwali�y si� wi�zy
przyja�ni zawartych jeszcze na Barbados), egipskiej, wenezuelskiej,
chilijskiej oraz ira�skiej. Buli udziela� r�wnie� ch�tnie konsultacji
uczonym z Wielkiej Brytanii, Holandii, W�och, Kanady, a tak�e
USA, kt�rzy (w przeciwie�stwie do Pentagonu), z ogromnym
podziwem zapoznawali si� z jego osi�gni�ciami.
W roku 1972 Buli bez rozg�osu otrzyma� obywatelstwo Stan�w
Zjednoczonych, a kilka miesi�cy p�niej rozpocz�� prace nad
dzia�em kalibru 155 mm. Po dw�ch latach dokona� kolejnego
prze�omu, gdy� odkry�, �e po to, by armata mia�a najlepsze
parametry, d�ugo�� jej lufy powinna by� czterdzie�ci pi�� razy
wi�ksza od jej kalibru. Udoskonalona wersja dzia�a polowego
155 mm otrzyma�a nazw� GC-45. Zmodyfikowana armata, strze-
laj�ca nowymi pociskami o zwi�kszonym zasi�gu, mia�a o wiele
wi�ksz� skuteczno�� ni� jej odpowiedniki znajduj�ce si� w ar-
sena�ach pa�stw komunistycznych. Je�eli jednak Buli oczekiwa�
natychmiastowych kontrakt�w, to spotka�o go srogie rozcza-
rowanie: Pentagon uparcie popiera� w�asne artyleryjskie lobby
oraz rozwija� badania nad amunicj� rakietow�, o�miokrotnie
dro�sz� od pocisk�w Bulla, za to o identycznych parametrach
technicznych.
Upadek geniusza zacz�� si� do�� niewinnie, mianowicie od
zaaran�owanej przez CIA wizyty w Republice Po�udniowej Afryki,
gdzie mia� ulepszy� bro� artyleryjsk� u�ywan� w walce z okupuj�-
cymi Angol� Kuba�czykami.
Naiwno�� polityczna Bulla nie mia�a sobie r�wnych. Polecia� do
RPA, przekona� si�, �e bardzo lubi Afrykaner�w i ch�tnie nawi�za�
z nimi wsp�prac�. Fakt, �e Republika Po�udniowej Afryki by�a
powszechnie pot�piana za polityk� segregacji rasowej, nie zmieni�
jego decyzji. Bez wahania pom�g� unowocze�ni� po�udniowoaf-
ryka�sk� artyleri� i tamtejsza armia z pewno�ci� w znacznej mierze
w�a�nie Bullowi zawdzi�cza�a, �e bez trudu uda�o si� jej unicestwi�
sowieck� artyleri� i zmusi� do odwrotu rosyjsko-kuba�ski korpus
ekspedycyjny.
Po powrocie do Ameryki Buli w dalszym ci�gu sprzedawa�
skonstruowane przez siebie pociski ka�demu, kto chcia� za nie
zap�aci�. Jednak wkr�tce potem do w�adzy doszed� prezydent
Jimmy Carter, najwa�niejszym has�em sta�a si� "polityczna uczci-
wo��", naukowiec za� zosta� aresztowany pod zarzutem dostarczania
broni pa�stwom znajduj�cym si� na czarnej li�cie rz�du Stan�w
Zjednoczonych. CIA natychmiast zapomnia�a, �e kiedykolwiek
mia�a z nim do czynienia. Przekonano go, �e najlepiej zrobi, je�li
nie ujawni �adnych szczeg��w, tylko od razu przyzna si� do winy.
Mia�a to by� zwyk�a formalno��: dostanie lekkiego klapsa, a zaraz
potem ca�a sprawa przycichnie.
Jednak 16 czerwca 1980 roku s�d skaza� go na rok wi�zienia
i grzywn� 105 000 dolar�w. Buli odsiedzia� cztery miesi�ce i siedem-
na�cie dni w Allenwood w Pensylwanii, ale nie to wydawa�o mu si�
najgorsze.
Najbardziej zabola�o go powszechne pot�pienie, z jakim si�
spotka�, oraz fakt, �e zosta� oszukany. Jak mogli mu to zrobi�?
Przecie� pomaga� Ameryce jak tylko potrafi�, przyj�� obywatelstwo,
w 1976 bez s�owa sprzeciwu zastosowa� si� do pro�by CIA. Kiedy
przebywa� w wi�zieniu, jego firma zbankrutowa�a. Buli by� zruj-
nowany.
Po wyj�ciu z Allenwood opu�ci� na zawsze kontynent p�nocno-
ameryka�ski i przeni�s� si� do Brukseli, gdzie zacz�� wszystko od
pocz�tku w male�kim, jednopokojowym mieszkanku z wn�k�
kuchenn�. Jego przyjaciele zgodnie twierdzili, �e po wyroku zmieni�
si� i nigdy ju� nie by� taki jak przedtem; nigdy nie wybaczy� CIA,
nigdy nie wybaczy� rz�dowi Stan�w Zjednoczonych, a mimo to
przez wiele lat stara� si� doprowadzi� do powt�rnego rozpatrzenia
sprawy i rehabilitacji.
Ponownie zosta� konsultantem i natychmiast przyj�� ofert�,
kt�r� z�o�ono mu jeszcze przed aresztowaniem - podj�� prac� nad
modernizacj� chi�skiej artylerii. A� do po�owy lat osiemdziesi�tych
dzia�a� niemal wy��cznie na zlecenie Pekinu, wprowadzaj�c roz-
wi�zania, kt�re zastosowa� po raz pierwszy w dziale polowym
GC-45 (stanowi�y one teraz w�asno�� firmy Voest-Alpine z Austrii,
kt�ra kupi�a wszystkie patenty za dwa miliony dolar�w). Buli
zupe�nie nie mia� g�owy do interes�w; gdyby mia�, bez trudu
zosta�by multimilionerem.
Kiedy dzia�a� w Pekinie, wydarzy�o si� sporo rzeczy. In-
�ynierowie z RPA jeszcze bardziej udoskonalili jego rozwi�zania
zastosowane w GC-45 i stworzyli w�asne dzia�o polowe G-5 oraz
samobie�ne, ochrzczone kryptonimem G-6. Oba mia�y zasi�g
ponad czterdziestu kilometr�w. Republika Po�udniowej Afryki
sprzedawa�a je potem na ca�ym �wiecie, jednak Buli nie dosta�
z tego ani centa.
W�r�d nabywc�w nowych dzia� znalaz� si� niejaki Saddam
Husajn z Iraku. To w�a�nie ta bro�, podczas trwaj�cej osiem lat
wojny ira�sko-irackiej, pozwoli�a wreszcie powstrzyma� nap�ywaj�ce
jedna za drug� fale fanatyk�w, a nast�pnie walnie przyczyni�a si�
do wielkiego zwyci�stwa na mokrad�ach Al-Fau. Saddam Husajn
wprowadzi� jeszcze jedn�, do�� istotn� zmian�: umie�ci� w pociskach
gaz bojowy.
W roku 1987 Buli dowiedzia� si�, �e USA b�d� jednak kon-
tynuowa� badania nad wystrzeliwaniem pocisk�w na orbit� oko�o-
ziemsk�, ale bez jego udzia�u. Tej samej zimy odebra� dziwny
telefon z ambasady irackiej w Bonn. Czy doktor Buli zechcia�by
przyby� do Bagdadu na zaproszenie rz�du Republiki Iraku?
Doktor Buli nie mia� poj�cia o tym, �e w po�owie lat 80. rz�d
Republiki Iraku wiedzia� o przygotowanej i przeprowadzonej przez
Amerykan�w Operacji Tampon, kt�ra mia�a na celu odci�cie
wszelkich dostaw broni dla Iranu. By�a to reakcja na masakr�,
jakiej fanatycy Hezbollah dokonali w koszarach marines w Bejrucie.
Najwi�ksze korzy�ci dzi�ki Operacji Tampon odni�s� w�a�nie
Irak, ale w�adze w Bagdadzie ca�kiem s�usznie dosz�y do wniosku,
�e pewnego dnia ich pa�stwo r�wnie� mo�e si� sta� obiektem
takich samych sankcji. Od tej pory zawsze, kiedy by�o to mo�liwe,
stara�o si� importowa� nie tylko bro�, ale tak�e technologi�
potrzebn� do jej wytworzenia. Buli, jako znakomity projektant
uzbrojenia, przedstawia� dla Bagdadu du�� warto��.
Misj� rekrutacyjn� mia� przeprowadzi� Amir Sadi, cz�owiek
numer dwa w Ministerstwie Przemys�u i Uzbrojenia. Kiedy w roku
1988 Buli przyby� do Bagdadu, Amir Sadi, kosmopolityczny
dyplomata i naukowiec w�adaj�cy biegle angielskim, francuskim
i niemieckim, omota� go z podziwu godnym wdzi�kiem.
Wyja�ni� uczonemu, �e Irak potrzebuje jego pomocy, aby
zrealizowa� marzenie o umieszczeniu na orbicie w�asnych satelit�w.
�eby to osi�gn��, trzeba dysponowa� odpowiedni� rakiet� no�n�.
Egipscy i brazylijscy specjali�ci uwa�ali, �e pierwszy stopie� takiej
rakiety mo�e tworzy� pi�� po��czonych rakiet bojowych typu Scud,
kt�rych 900 sztuk Irak naby� od Zwi�zku Radzieckiego, ale
realizacja projektu napotyka�a liczne przeszkody. Jedn� z g��wnych
by� brak superkomputer�w. Czy Buli zechcia�by pom�c?
Buli uwielbia� problemy; ich pokonywanie nadawa�o �yciu
uczonego sens. On tak�e nie mia� dost�pu do superkomputera, ale
stanowi� jego dwuno�ny odpowiednik, a poza tym, je�eli Irak
naprawd� chce, jako pierwszearabskie pa�stwo, umie�ci� na orbicie
w�asnego satelit�, to istnieje inny spos�b osi�gni�cia tego celu,
znacznie ta�szy, �atwiejszy, a co najwa�niejsze, szybszy. Dopraw-
dy? - zdumia� si� Irakijczyk. Czy zechce mi pan o tym opowiedzie�?
I Buli opowiedzia�.
Za maksimum trzy miliony dolar�w m�g�by w ci�gu pi�ciu lat
zbudowa� odpowiednie dzia�o. Amerykanie, kt�rzy przez ca�y czas
prowadzili badania w laboratorium Livermore'a, zostaliby daleko
z ty�u. Arabowie odnie�liby ogromny sukces. Doktor Sadi promie-
nia� zadowoleniem. Obieca�, �e przedstawi ten pomys� rz�dowi
i gor�co go poprze, a czy tymczasem doktor Buli zechcia�by
przyjrze� si� irackiej artylerii?
Na zako�czenie jednotygodniowej wizyty Buli zgodzi� si� roz-
wi�za� problem po��czenia pi�ciu scud�w w taki spos�b, aby
utworzy�y pierwszy stopie� interkontynentalnej rakiety, zaprojek-
towa� dwie nowe armaty dla armii l�dowej, a tak�e z�o�y� formaln�
ofert� podj�cia prac nad skonstruowaniem ogromnego super dzia�a.
Podobnie jak niegdy� w Afryce Po�udniowej, nie przywi�zywa�
najmniejszej wagi do tego, komu ma s�u�y�. Przyjaciele ostrzegali
go, �e Saddam Husajn jest chyba najbardziej bezwzgl�dnym oprawc�
na ca�ym Bliskim Wschodzie, ale w roku 1988 setki powszechnie
szanowanych firm oraz dziesi�tki rz�d�w bez opor�w prowadzi�o
interesy z Irakiem.
Przyn�t� dla Bulla by�o ukochane dzia�o, owoc jego umys�u.
Kiedy je wreszcie zbuduje, nic nie stanie na przeszkodzie, aby m�g�
do��czy� do panteonu naj�wietniejszych umys��w ludzko�ci.
W marcu 1988 roku Amir Sadi wys�a� do Brukseli dyplomat�,
kt�ry mia� za zadanie skontaktowa� si� z Bullem. Owszem, uczony
poczyni� ju� pewne post�py w pracy nad pierwszym stopniem
irackiej rakiety. Chcia� je przedstawi� przy okazji podpisywania
kontraktu z rz�dem w Bagdadzie.
Kontrakt podpisano. Irak uzna�, �e trzy miliony dolar�w na
konstrukcj� superdzia�a to �miesznie ma�a kwota i zwi�kszy� bud�et
przedsi�wzi�cia do dziesi�ciu milion�w, ale w zamian za�yczy� sobie
szybszego tempa.
Szybkie tempo w wersji Bulla okaza�o si� wr�cz osza�amiaj�ce.
W ci�gu zaledwie miesi�ca skompletowa� zesp� najlepszych, samo-
dzielnych pracownik�w naukowych, jakich m�g� znale��. Kierow-
nikiem grupy pracuj�cej w Iraku zosta� brytyjski in�ynier Christo-
pher Cowley. Buli nada� programowi rakietowemu kryptonim
Projekt Ptak, natomiast budow� superdzia�a nazwano Projektem
Babilon.
Za�o�enia techniczne przygotowano ju� w maju. Mia�a to by�
niesamowita machina: kaliber 1000 milimetr�w, lufa d�ugo�ci 180
metr�w, masa 1665 ton - dwa razy wi�ksza od kolumny Nelsona
w Londynie, mniej wi�cej wysoko�ci Pomnika Waszyngtona. Do
tego jeszcze cztery hamulce odrzutu w postaci cylindr�w o wadze
sze��dziesi�ciu ton ka�dy, dwa siedmiotonowe mechanizmy r�wno-
wa��ce i 182-tonowy zamek.
Stal musia�a by� najwy�szej jako�ci, aby wytrzyma� ci�nienie
wewn�trzne rz�du 20000 kg/cm2, o wytrzyma�o�ci na rozci�ganie
si�gaj�cej 1250 MPa.
Buli poinformowa� tak�e Bagdad, i� najpierw musi wykona�
mniejszy prototyp, mini-Babilon kalibru 350 mm, o masie tylko 113
ton, niezb�dny do testowania sto�k�w ochronnych nowego typu,
przydatnych tak�e w pracach nad rakietami. Irakijczycy nie tylko
nie mieli nic przeciwko temu, ale nawet zdawali si� przejawia�
wzmo�one zainteresowanie owymi sto�kami.
Znaczenie tego faktu albo umkn�o w�wczas uwagi Gerry'ego
Bulla, albo uczony st�umi� w sobie niepok�j, widz�c wreszcie
realn� szans� urzeczywistnienia swego d�ugoletniego marzenia.
Sto�ek taki ma chroni� �adunek, niesiony przez pocisk lub
rakiet�, przed uszkodzeniem wywo�anym wysok� temperatur�,
jaka powstaje w wyniku tarcia zewn�trznych pow�ok o atmosfer�,
kiedy pocisk przedziera si� przez warstwy coraz bardziej g�stego
powietrza. Jednak �adunki wystrzeliwane na orbit� maj� ju�
tam pozosta� i nie grozi im ponowny kontakt z ziemsk� at-
mosfer�...
Pod koniec maja 1988 Christopher Cowley z�o�y� u Waltera
Somersa z Birmingham pierwsze zam�wienie na stalowe rury,
z kt�rych mia�a powsta� lufa mini-Babilonu. Jednocze�nie wiele
firm w r�nych cz�ciach Europy otrzyma�o inne, nieraz bardzo
dziwne zam�wienia.
Tempo pracy Bulla by�o wr�cz niewiarygodne. W ci�gu dw�ch
miesi�cy osi�gn�� tyle, �e inni, by tego dokona�, potrzebowaliby
dw�ch lat. U schy�ku roku 1988 mia� ju� gotowe dwa nowe dzia�a
dla armii l�dowej Iraku - oba samobie�ne. Pod wzgl�dem zasi�gu
i celno�ci zdecydowanie g�rowa�y nad swymi odpowiednikami
wchodz�cymi w sk�ad uzbrojenia Iranu, Turcji, Jordanii i Arabii
Saudyjskiej, kt�rych armie kupowa�y sprz�t w krajach NATO
i Ameryce.
Buli zdo�a� tak�e upora� si� z problemami, jakich nastr�cza�o
utworzenie z pi�ciu scud�w pierwszego stopnia pot�nej rakiety -
nazwano j� Al-Ubajd, czyli Wyznawca. Przekona� si�, �e Irakijczycy
i Brazylijczycy opierali si� na fa�szywych danych uzyskanych
w wadliwie dzia�aj�cym tunelu aerodynamicznym. Usun�wszy te
b��dy przekaza� im wyniki swoich oblicze�, po czym skoncentrowa�
si� na zagadnieniu, kt�re najbardziej go interesowa�o.
W maju 1989 roku wi�kszo�� licz�cych si� producent�w uzbro-
jenia, a tak�e dziennikarze ze wszystkich wa�niejszych gazet �wiata
oraz rz�dowi obserwatorzy i agenci r�nych wywiad�w, spotkali si�
na targach broni w Bagdadzie. Spore zainteresowanie wzbudzi�y
w�wczas makiety dw�ch wielkich dzia�. W grudniu po raz pierwszy
wystartowa� Al-Ubajd; iracka prasa zareagowa�a na to wydarzenie
entuzjastyczn� wrzaw�, zachodni specjali�ci za� przesyconym nie-
pokojem niedowierzaniem.
Filmowana ze wszystkich stron przez telewizyjne kamery rakieta
wznios�a si� dostojnie w powietrze w bazie Al-Anbar. Trzy dni
p�niej Waszyngton przyzna�, �e ten trzystopniowy kolos rzeczywi�-
cie jest w stanie umie�ci� na orbicie oko�oziemskiej sporego satelit�.
Dla specjalist�w oznacza�o to co� jeszcze: �e Al-Ubajd mo�e
w razie potrzeby pos�u�y� jako mi�dzykontynentalny pocisk balis-
tyczny. Zachodnie agencje wywiadowcze ockn�y si� nagle z drzemki,
by stwierdzi� ze zdumieniem, �e nie jest prawd�, jakoby Saddam
Husajn nie stanowi� �adnego zagro�enia. Trzy najwa�niejsze z nich,
to znaczy ameryka�ska CIA, brytyjska SIS oraz izraelski Mosad,
dosz�y do wniosku, �e Projekt Babilon jest tylko nieszkodliwym
dziwactwem, prawdziwe za� niebezpiecze�stwo mo�e grozi� ze
strony rakiety. Wszystkie trzy pope�ni�y b��d: to Al-Ubajd okaza�
si� zupe�nie bezu�yteczny.
Buli wiedzia� dlaczego, i nie omieszka� powiedzie� o tym
Izraelczykom. Al-Ubajd wzbi� si� na wysoko�� 12000 metr�w.
Pierwszy stopie� nie oddzieli� si� od drugiego, trzeci za� w og�le nie
istnia�. Buli mia� go dopiero zdoby�; w lutym wybiera� si� do
Pekinu, aby przekona� Chi�czyk�w, by zechcieli sprzeda� plany
trzeciego stopnia rakiety typu Wielki Marsz.
Polecia� tam, lecz spotka� si� z grzeczn�, niemniej jednak
stanowcz� odmow�. Przy okazji przeprowadzi� d�ug� rozmow� ze
swoim serdecznym przyjacielem George'em Wongiem. Po powrocie
z nieudanej wyprawy Buli niespodziewanie o�wiadczy� - i potem
wielokrotnie to powtarza� - �e chce jak najszybciej zerwa� wszelkie
kontakty z rz�dem w Bagdadzie. Tej nag�ej zmiany nie spowodowa�y
�adne naciski ze strony Izraela. Po prostu Gerry Buli doszed� do
wniosku, �e powinien trzyma� si� z dala od Saddama Husajna.
Mia� ca�kowit� racj�, tyle tylko, �e by�o ju� za p�no.
15 lutego 1990 roku prezydent Saddam Husajn zwo�a� zebranie
swoich doradc�w w pa�acu w Sarsengu, ukrytym g��boko w g�rach
Kurdystanu.
Lubi� Sarseng. Pa�ac stoi na szczycie wzniesienia, a z jego okien
o potr�jnych szybach rozci�ga si� widok na g�rzyst� okolic�
zamieszkan� przez kurdyjskich wie�niak�w, kt�rzy ka�dej zimy -
a zimy s� tu ostre - dr�� z ch�odu w skleconych byle jak sza�asach.
Niedaleko od tego miejsca znajduje si� zamordowane miasto
Halabd�a, gdzie 17 i 18 marca 1988 roku 70000 mieszka�c�w
ponios�o zas�u�on� kar� za kolaboracj� z Ira�czykami.
Kiedy usta� ostrza� artyleryjski, pi�� tysi�cy tych kurdyjskich
ps�w nie �y�o, a siedem tysi�cy mia�o zosta� ju� na zawsze
kalekami. Na Husajnie najwi�ksze wra�enie wywar�a skuteczno��
dzia�ania wype�niaj�cego pociski cyjanowodoru. Niemieckie firmy
przekaza�y technologi� produkcji tego gazu, a tak�e parali�uj�cych
uk�ad nerwowy tabunu i sarinu, za co zyska�y uznanie prezydenta.
Gaz przypomina� swoim dzia�aniem cyklon-B, kt�ry przed wieloma
laty z tak dobrym skutkiem sprawdzono na �ydach i kto wie, czy
pewnego dnia nie zostanie u�yty ponownie.
Tego ranka Saddam d�ugo sta� przy oknie garderoby i spogl�da�
na rozci�gaj�cy si� w dole krajobraz. Ju� od szesnastu lat skupia�
w swym r�ku pe�ni� w�adzy i musia� w tym czasie ukara� wielu
ludzi, ale nikt nie m�g� zaprzeczy�, �e wiele osi�gn��. Nowy
Sennacharib wyszed� z Niniwy, a nowy Nabuchodonozor z Ba-
bilonu. Niekt�rzy od razu wiedzieli, jak nale�y post�pi� i okazali
mu pos�usze�stwo, a ci, kt�rzy si� sprzeciwiali, prawie wszyscy
ju� nie �yli.
Ws�uchiwa� si� w �oskot nadlatuj�cych z po�udnia �mig�owc�w,
podczas gdy garderobiany zawi�zywa� mu zielon� chust�, maskuj�c�
obwis�y podbr�dek prezydenta. Kiedy chusta znalaz�a si� na miejscu,
Husajn zapi�� na biodrach pas z kabur�, w kt�rej tkwi�a poz�acana
beretta rodzimej produkcji. Nigdy nie rozstawa� si� z t� broni�.
Zastrzeli� ju� z niej jednego z ministr�w i kto wie, czy kiedy� nie
b�dzie musia� u�y� pistoletu ponownie.
Do drzwi zastuka� lokaj i oznajmi�, �e ludzie wezwani przez
prezydenta czekaj� w sali konferencyjnej.
Kiedy wszed� do d�ugiego pomieszczenia o wysokich okna